UZ Gent behandelt eerste Belgische MS-patiënt met CAR-T-celtherapie

De diensten Neurologie en Hematologie van het UZ Gent onderzoeken samen een nieuwe behandeling voor MS-patiënten. Binnen een internationale klinische studie kreeg de eerste MS-patiënt in België immunotherapie met CAR-T-cellen. 

Neuroloog prof. Guy Laureys: ‘CAR-T is ondertussen een bekende behandeling voor bloedkankers, maar we denken dat ze ook kan aanslaan bij patiënten met een auto-immuunziekte zoals MS. De eerste patiënt binnen de studie heeft goed gereageerd op de behandeling en ging erop vooruit. De opstoten van MS zijn voorlopig onder controle.’ 

MS als kanshebber voor een CAR-T-behandeling

CAR-T-celtherapie is een vorm van immunotherapie waarbij de eigen immuuncellen worden aangepast om de ziekmakende cellen beter te herkennen en te vernietigen. Net daarom is de behandeling een interessante piste voor MS-patiënten. 

Multiple sclerose (MS) is een auto-immuunaandoening van het zenuwstelsel die ervoor zorgt dat de B-lymfocyten, een type witte bloedcellen, ontsporen. De cellen die het lichaam moeten beschermen tegen infecties vallen dan de eigen zenuwcellen aan. Daardoor kampen patiënten met ontstekingen en schade aan hun zenuwstelsel. MS komt voor bij ongeveer 1 op de 1.000 Belgen en treft vooral jonge twintigers en dertigers, met vaak ernstige beperkingen als gevolg.

Prof. Laureys: ‘Als we een ander type witte bloedcellen, de T-lymfocyten, kunnen herprogrammeren tot CAR-T-cellen, dan kunnen die bewerkte T-lymfocyten de ontspoorde B-lymfocyten bestrijden en de ziekte terugdringen.’

Eerste Belgische patiënt in klinische studie

Dit voorjaar hebben de teams van prof. Laureys en prof. Kerre de eerste Belgische MS-patiënt behandeld met CAR-T-therapie. De patiënt kampt met RRMS, een vorm van MS waarbij periodes van aanvallen en herstel zich afwisselen. Andere behandelingen konden de vrouw niet meer helpen. Een tweede patiënt volgt dit najaar en kampt met PPMS, een vorm van MS met klachten die gestaag erger worden zonder aanvallen.

Prof. Laureys ziet hoopgevende signalen bij de patiënt: ‘De behandeling van de patiënt maakt deel uit van een internationale fase 1-studie waarin we vooral de veiligheid van de behandeling nagaan. Onze eerste patiënt heeft goed gereageerd op de behandeling, maar het is nog te vroeg om uitspraken te doen over een algemene inzetbaarheid. Daarvoor wachten we de resultaten van de drie fases van het onderzoek af.’

Nieuwe toepassingen van CAR-T

Hematoloog prof. Tessa Kerre blikt terug op de evolutie van de CAR-T-behandeling: ‘Oorspronkelijk werd ze ontwikkeld voor de behandeling van bloedkankers. Het eerste kind dat in Europa een CAR-T-behandeling kreeg in 2016, onderging de behandeling in het UZ Gent. Intussen behandelden we al meer dan tweehonderd patiënten met CAR-T-therapie, zowel volwassenen als kinderen met verschillende types bloedkanker. Na deze oncologische toepassingen kijken we nu ook naar auto-immuunziekten zoals MS of systeemsclerose. Hopelijk is dat het begin van een nieuw hoofdstuk voor deze beloftevolle behandeling.’